Sizi Daha Üretken Kılacak 11 Sabah Alışkanlığı

1Alarmınız çalıyor. Kalkıp duş alma, dişinizi fırçalama, kahvaltı etme -sırası size kalmış- ve en sonunda işe gitme zamanı. Hakikaten bütün olay bu mu yani?

Gün içerisinde yaratıcı düşünebilmeyi öncelikli görüyorsanız, sabah uyandığınızda düşüncesizce bir yerlere sürüklenmenin size pek bir faydası olmayacaktır.

Yazar Annie Dillard, bir keresinde “Günlerimizi nasıl geçirdiğimiz hayatımızı nasıl yaşadığımızı gösterir.” diye bayağı genel bir ifadede bulunmuş. Yakın zamandaki araştırmalar gösteriyor ki ömür boyu mutluluk ve yaratıcılık için bir günü nasıl idame ettirdiğimiz değil, sabah saatlerini nasıl geçirdiğimiz daha önemli.

2

Günün erken saatleri; ya hayatımızı yaratıcılıkla özümsemeye yarıyor ya da dağınık, bilinçsiz bir şekilde yorgun argın yürüyerek geçen günlere sürüklenmemize sebep olabiliyor. Kimimiz kendini gündüz insanı olarak tanımlar, kimimiz de sabahları biraz çekilmez olur ya; olay kaçta kalktığımız değil, o süreçte neler yaptığımızdır aslında. Yaratıcı insanlar hayatı biraz farklı yaşarlar ama en önemlisi günün erken saatlerini nasıl geçirdikleridir.

Şimdi dilerseniz çoğu yaratıcı bireyin sabahları uyguladığı, bilimsel olarak da faydaları kanıtlanmış alışkanlıkları maddeleyelim. Bu sayede sadece gündüzlerimizi değil, hayat boyu sürecek bir şekilde yaratıcılığımızı dönüştürebileceğimizi de aklımızdan çıkarmayalım.

1. Farkında Olmaya Zaman Ayırın

Yaratıcılığınızı geliştirmek için edineceğiniz en önemli alışkanlıklardan biri de günün ilk saatlerinde farkındalığa zaman ayırmaktır. Yakın zamanda yapılan araştırmalar da göstermektedir ki meditasyona ayrılan zaman, kişileri daha yaratıcı kılmakta ve zihinleri berraklaştırmaktadır.

Özellikle “açık kontrollü meditasyon” -zihninizi temizlemek ve bu sayede yalnızca bir konsept, kişi ya da obje yerine aklınızı her şeye açmak için yapılan bu meditasyon- özellikle yaratıcılığı sağlayan bir yöntemdir. Bu yöntemle etkileşime giren bireyler, yeni yaratıcı fikirler üretmede, meditasyon yapmayanlara ya da farklı yöntemleri deneyenlere kıyasla daha başarılı olmaktadır.

2. Uyandığınızda İlk İşiniz, Her Şeyle Bağlantınızı Kesmek Olsun

Odaklanmak ve ortaya yaratıcı bir şeyler koymak için gün içerisinde aslında ne kadar kısıtlı bir zamanımız olduğunu düşündüğümüzde, sabah saatlerini manasız meşgalelerle harcamak hem kötü bir zaman yönetimi hem de yaratıcılığınıza bir darbe indirmek demektir. Bu yüzden ilk iş olarak maillerinizi kontrol etmek ve yapılacaklar listesi hazırlamak yerine zamanınızı ve dikkatinizi, titizlik gerektiren ve en iyi halinize ihtiyaç duyduğunuz yaratıcı görevlere ayırın.

Yapılacak işlerimiz arasında yaratıcılığımıza ihtiyaç duyduğumuz zaman dilimlerinin kısacık olduklarını düşünürsek bu sürelerin boşa gitmesini hiçbirimiz istemeyiz. Bu yüzden, her ne kadar zaman konusunda hassas olan mail ve benzeri angaryalarınız olsa da önceliği yine yaratıcılığınızı konuşturmanız gereken işlere vermeniz daha doğru olacaktır.

3

3. Kahve İçmeye Devam Edin

Sevenleri için iyi haber! Kafein, uyarıcı etkisinin yanı sıra beynimize dopamine hormonunu daha çok salgılatarak daha iyi fikirler ortaya koymamızı sağlar. Ayrıca bizi motive eder ve kendimizi iyi hissettirir. Yani sabahları kahve içme alışkanlığı, yaratıcılığın kapılarını açmada ve güne iyi başlamada önemli bir etkendir.

4. Gün İçerisinde Vereceğiniz Kararlar İçin Kasti Olun

Apple’ın kurucu ortaklarından Steve Jobs, her sabah uyanıp aynaya baktığında kendine “Bugün hayatımın son günü olsa, gün içerisinde yapacağım şeyleri yine de yapar mıydım?” diye sorarmış. Eğer kendisine uzun süre “Hayır!” cevabını veriyorsa hayatında büyük değişiklikler yapması gerektiğini düşünürmüş. Kasten yapmadığımız hiçbir şey yoktur ve sabah saatleri, yaşamsal motivasyonlarımızı değerlendirmek için önemli bir zaman dilimidir. Kasıtlık, Jobs örneğinde olduğu gibi derin bir varoşsallık içerebilir ya da gün içerisinde yapmak ve gerçekleştirmek istediklerinizi bir yere not almak kadar basit olabilir. Eğer listenizden -yani gün içinde yapacağınız şeylerden- memnunsanız, hayatınızdan memnunsunuz demektir.

Durum tersini gösteriyorsa, belki de artık hayatınızda bazı şeyleri neden yapmanız gerektiğini sorgulamaya başlayabilirsiniz. Çünkü hayatınızı amaçlarınız doğrultusunda yaşamıyorsanız ve kendinizi arada bir kontrol etmiyorsanız, kendi doğrularınıza sahip olmadan bir yerlere sürüklenmek çok kolay bir hale gelebilir. Dillard’ın da dediği gibi günlerimiz hayatımızı kapsar. Kasti olmak; hayatı sıkı sıkıya kavramak ve eğer memnun değilsek değişiklikler yapmaktan geçer. Yaratıcılık da sadece kendimizle ve arzularımızla temas halindeysek ortaya çıkabilecek bir özelliktir.

5. Ayağa Kalkmak İçin Acele Etmeyin

Yaratıcı içgörünün anahtarı kaç saat uyuduğumuz değil, yataktan nasıl kalktığımızla ilintilidir. Çoğu yaratıcı içgörü bize uyku sersemiyken gelir; çünkü uykucu insanlarda “daha yayılmış dikkatli odaklanma” bulunur ve bu sayede geniş aralıklarda bulunan bilgi ağlarında arama yapabilirler. Bu aralık araştırmacıların gözünde yaratıcı problem çözme yetisini güçlendirmektedir.

Bu da şu demek oluyor: Belki de biraz daha erken yatarak alarmınızı bi’ yarım saat önceye kurabilirsiniz. Zorlu bir değişiklik olsa da edineceğiniz yaratıcı içgörüleri düşünün. Ne olursa olsun uykunuzu almaya bakın. Arada kestirebiliyorsanız ne güzel; çünkü düzenli bir uyku bizi sadece daha kıvrak, tetikte ve atik kılmaz, aynı zamanda beynin sağ bölgesinin daha iyi çalışmasını sağlayarak yaratıcılığı körükler. Uyku çok önemli yani, aman diyelim.

6. Kalkın ve Harekete Geçin

Egzersiz yapmak yaratıcılığı sadece endorfin salgılatarak güdülemekle kalmaz, bunun yanında beynimize kan gitmesini sağlayarak devamlı oturmak ve yatmaktan oluşan monotonluğu da üzerimizden atmamıza yarar. Vouge Amerika’nın baş editörü Anna Wintour her sabah 05:45’te bir saatlik tenis maçına bu yüzden çıkmaktayken, ünlü Rus besteci Tchaikovsky de her gün tam 2 saat süren yürüyüşlere çıkmayı kendine alışkanlık haline getirmişti. Bu örnekler her ne kadar saplantılı gibi gözükse de sabah egzersizine dayalı alışkanlıklar edinmenin ve genel olarak da hareketli olmanın yaratıcılık konusunda size yardımcı olacağı kesindir.

4

7. Sabah Kararlarınızı Azaltın

Günün ilk saatlerinde sahip olduğunuz o değerli yaratıcı enerjiyi hangi kıyafeti giyeceğiniz ya da hangi kahveyi içeceğiniz gibi seçimlerle harcamayın. Bir önceki maddede yer alan örneklerdeki gibi günlük rutinde zaman kaybına yol açacak seçenekleri azaltmak kulağa biraz sıkıcı gelebilir; fakat günün geri kalanında beyin fırtınası, yaratıcı yazarlık, problem çözme gibi aktivitelerde enerjinizi kullanabilmek daha önemli değil mi? Örneğin; Barack Obama sadece gri ve mavi takımlar giyiyor, sebebi sorulduğunda da “Verecek çok daha önemli kararlarım var.” diyebiliyor.

Aynı şeyi, her sabah gri tişörtünü üstüne geçiren ve “Eğer günlük hayatımda enerjimi saçma şeyler için harcarsam işimi yapmıyorum demektir.” diyen Mark Zuckerberg için de söyleyebiliriz. Hayatınızı basitleştirin ve hangi renk tişört giyeceğinizle değil yeni ekol yaratıcı fikirlerinizle ilgilenin.

8. Minnettar Olacak Zamanı Bulun

Hayatta çalışıp çabalayarak geldiğiniz noktaya minnettar olmak; nihai amacınıza, yaşamınızda önem verdiğiniz değerlere ve yakın çevrenize daha çok bağlanmanıza yarayacak ve sizi daha iyisi için motive edecektir. Yaratıcı olmak kolay iş değil ve ilham aldığınız şeylerin köküne inmek ve bu yolda size yardım eden insanları düşünmek, size işlerin zorlaştığı zamanlarda yardımcı olacaktır.

Sabahınızın bir kısmını minnettar olduğunuz iki-üç kişiyi düşünerek geçirin. Bu sizi daha sıkı çalışmaya itmekle kalmayacak, aynı zamanda sizi daha mutlu, optimist biri yapacak ve hayatta aslen neyin önemli olduğunu hatırlatarak yaratıcı olmayı sevdiğiniz şeylere, manasız işlerinizden daha çok vakit ayıracaksınız.

5

9. Kendinize “İşe Gitmek İstemiyorum” Demeyi Bırakın

Yaratıcılığınızı geliştirmek için kapasitenizin 0’ünü kullanarak odaklanmanıza ve bunun için her şeyden kopmanıza gerek yok. “9-5” çalışıp yaratıcı arzularınızın peşinden koşmakta da bir sakınca yok, hatta bu iş hayatı sayesinde zamanı daha iyi yönetmeyi ve organize olmayı öğrenebilir ve bütün gününüzü yaratıcı olmaya harcadığınız ama pek bir şey yapamadığınız zamanlara göre daha iyi bir yapılanmaya gidebilirsiniz.

Parkinson’un kuralı şöyledir: İş, onun bütünleyicisine ayrılacak zamanı doldurabilecek şekilde yayılır.

Bu da demektir ki yaratıcı olmak için ne kadar az zamanınız olursa o kadar yaratıcı olmaya çalışırsınız.

Ayrıca gündelik bir işte çalışıp yaratıcı olmak ve ikisini birlikte götürebilmek düşündüğünüzden daha sık yaşanan bir durumdur. T.S. Elliot bir bankacıydı. William Carlos Williams bir pediyatri uzmanıydı. Joseph Heller bir reklam ajansı müdürüydü. William Faulkner bir termik santralde çalışıyordu.

Yaratıcılığa dair yazılarıyla tanınan Oliver Burkeman “Bence bu insanlar düzenli işleri sayesinde yapılanma, kişisel disiplin ve odaklanmayı daha iyi öğreniyorlar.” demiştir. Yaratıcı ilham, farklı şeylerle uğraşırken birden bire gelebildiği için bir yerde işe gitmek ve projelere dalmak, bir koltukta oturup parmaklarınızı kıtırdatıp yaratıcı bir fikrin sihirli bir şekilde size gelmesini beklemekten daha faydalı olabilir.

6

10. Bir Rutin Oluşturun ve Ona Uyun

Dünyanın neresinde olursanız olun, aynı rutini uygulamaya çalışın. Yazar Haruki Murakami, gündüz tutarlılığını şu şekilde övmektedir: “Tekrarın kendisi hipnozun bir formuna dönüşerek önemli olmaktadır. Kendimi hipnotize ederek zihnimin daha derin yerlerine ulaşmaya çalışırım.”Ama pazartesi diyetlerine başlayanlar çok iyi bilirler ki bir rutin ya da amaç yaratmak ne kadar kolaysa, ona uymak da o kadar zordur.

Düzenli uyku, egzersiz ya da her şeyden kopma gibi rutinleri bozmak için bahaneler bulmak çok kolaydır. Ama bir rutinden bir kere kaytarmak oldukça kaygan bir adım atmaktır ve başladığınız noktaya hızlıca dönebilirsiniz. İradeli olun diyoruz işte.

11. Yatmadan Önce Gününüzü Planlayın

Yatmadan önce ertesi gün için bir yapılacaklar listesi hazırlamak ve sabah rutininizi tasarlamak, sabah olduğunda yataktan daha rahat kalkmanıza yardımcı olacak ve güne planlı bir şekilde başlamanızı sağlayacaktır. Bu sayede sabah saatlerinde analitik düşünme gerekliliği de azalacağı için güne daha rahat kafayla başlayabilirsiniz.

Yaratıcılık, tarif edilmesi en zor yeteneklerden biri. Hayatta bazı melekeleri öğrendikten sonra unutmayız fakat yaratıcılık gelip giden bir şeydir. Bazı günler ardı ardına orijinal fikirler bulurken haftalarca ortaya yeni bir şey çıkaramadığınız da olur. Burada da yukarıda bahsi geçen sabah rutinlerinin önemi ortaya çıkıyor. Yaratıcılık yerine çok zor oturan bir vida gibiyse, onu iyice tutturacak sabah rutinlerini bozmamak da çok büyük önem taşımaktadır. O yüzden sadece uyanmakla kalmayın, doğru alışkanlıklar edinin ve kendinize iyi bakın diyor, huzurunuzdan çekiliyoruz

KAYNAK : https://designschool.canva.com/blog/morning-rituals/.

Share on FacebookShare on Google+Tweet about this on TwitterShare on LinkedIn